BPSC TRE-2 Higher Secondary Sanskrit — Question Paper with Answers

All 74 questions from this paper, with the correct answer marked. Free to read — no sign-up. Transcribed in English, Hindi and Urdu and verified against the official BPSC answer key.

1. Q1

   अधोऽङ्कितेषु आदिकाव्यं किमस्ति?

   • Aमहाभारतम्
   • Bरामायणम्
   • Cपुराणम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: B · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
2. Q2

   रामायणे अयोध्याकाण्डादनन्तरं कतमः काण्डोऽस्ति?

   • Aकिष्किन्धाकाण्डः
   • Bअरण्यकाण्डः
   • Cसुन्दरकाण्डः
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: B · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
3. Q3

   अधोऽङ्कितेषु कस्य गणना अष्टादशपुराणेषु न भवति?

   • Aअग्निपुराणम्
   • Bकल्किपुराणम्
   • Cसनत्कुमारपुराणम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: D · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
4. Q4

   पुराणलक्षणं कतिविधम्?

   • Aपञ्चविधम्
   • Bद्विविधम्
   • Cएकविधम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: A · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
5. Q5

   अधोऽङ्कितेषु महाभारतस्य पर्व नास्ति

   • Aसौप्तिकपर्व
   • Bभौमिकपर्व
   • Cअनादिपर्व
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: D · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
6. Q6

   'अभिज्ञानशाकुन्तलम्' इत्यस्य उपजीव्यं किमस्ति?

   • Aमहाभारतम्
   • Bरामायणम्
   • Cविष्णुपुराणम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: A · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
7. Q7

   'नैषधचरितम्' इत्यस्य उपजीव्यं किमस्ति?

   • Aगरुडपुराणम्
   • Bरामायणम्
   • Cकेदारखण्डपुराणम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: E · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
8. Q8

   अधोऽङ्कितेषु कस्य गणना महाकाव्येषु न भवति?

   • Aसौन्दरनन्दम्
   • Bकिरातार्जुनीयम्
   • Cहर्षचरितम्
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: C · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
9. Q9

   महाकविकालिदासेन कति महाकाव्यानि प्रणीतानि?

   • Aद्वे
   • Bत्रीणि
   • Cचत्वारि
   • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
   • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

   Correct answer: A · History of Literature

   Why this answer? Read the explanation →
10. Q10

    अधोऽङ्कितेषु गीतिकाव्यं नास्ति

    • Aऋतुसंहारम्
    • Bगीतगोविन्दम्
    • Cकादम्बरी
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
11. Q11

    'वैराग्यशतकम्' इत्यस्य लेखकः कोऽस्ति?

    • Aवासुदेवः
    • Bभर्तृहरिः
    • Cश्रीहर्षः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
12. Q12

    'दशकुमारचरितम्' इत्यस्य गद्यकाव्यस्य को लेखकः?

    • Aदण्डी
    • Bसुबन्धुः
    • Cधनपालः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
13. Q13

    'कादम्बरी' इत्यस्य को लेखकः?

    • Aसुबन्धुः
    • Bकालिदासः
    • Cमाघः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
14. Q14

    गद्यपद्यमयं काव्यं किमुच्यते?

    • Aचम्पू
    • Bस्तोत्रम्
    • Cनाटकम्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
15. Q15

    महाकविकालिदासेन कति नाटकानि प्रणीतानि?

    • Aद्वे
    • Bचत्वारि
    • Cत्रीणि
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
16. Q16

    'मृच्छकटिकम्' इत्यस्य को लेखकः?

    • Aभासः
    • Bशूद्रकः
    • Cविशाखदत्तः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
17. Q17

    'नलचम्पू' इत्यस्य को लेखकः?

    • Aत्रिविक्रमभट्टः
    • Bसोमदेवः
    • Cभोजः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
18. Q18

    अधोऽङ्कितेषु को नास्ति स्तोत्रकाव्यस्य लेखकः?

    • Aमयूरभट्टः
    • Bबाणभट्टः
    • Cत्रिविक्रमभट्टः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
19. Q19

    'आनन्दलहरी' इत्यस्य स्तोत्रकाव्यस्य को लेखकः?

    • Aपुष्पदन्तः
    • Bआदिशङ्कराचार्यः
    • Cअश्वघोषः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · History of Literature

    Why this answer? Read the explanation →
20. Q20

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 91–95 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्याय समर्पिताः। चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्। केचन चौराः कम्बलान् अपहर्तुं चिन्तितवन्तः। ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्। तत्र अतीव शैत्यम् आसीत्। चाणक्यः कटे सुप्तः आसीत्। पार्श्वे कम्बलानां राशिः आसीत्। चौराणाम् आश्चर्यम्। चाणक्यः कम्बलं विना निद्रां करोति। चौराः चौरकर्म न अकुर्वन्। ते चाणक्यं प्रबोधितवन्तः। चौराः — चाणक्य महोदय! पार्श्वे कम्बलानां राशिः। शीतकालोऽपि वर्तते। तथापि त्वं किमर्थं भूमौ शयनं करोषि? चाणक्यः उक्तवान्—कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय नृपेण दत्ताः। श्वः प्रभाते वितरणं करिष्यामि। तेषां उपयोगाय नास्ति ममाधिकारः। अहं विरक्तः सदा तृप्तः। इति श्रुत्वा चौराणां लज्जा उत्पन्ना। अन्येषां वस्तुनाम् उपयोगेन अधर्मः भवति। 'चाणक्य उक्तवान्' इत्यत्र 'उक्तवान्' इत्यस्मिन् पदे को धातुः? कश्च प्रत्ययः?

    • Aउक्त + वान्
    • Bवच् + क्तवतु
    • Cऊच् + क्तवतु
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
21. Q21

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 91–95 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्याय समर्पिताः। चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्। केचन चौराः कम्बलान् अपहर्तुं चिन्तितवन्तः। ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्। तत्र अतीव शैत्यम् आसीत्। चाणक्यः कटे सुप्तः आसीत्। पार्श्वे कम्बलानां राशिः आसीत्। चौराणाम् आश्चर्यम्। चाणक्यः कम्बलं विना निद्रां करोति। चौराः चौरकर्म न अकुर्वन्। ते चाणक्यं प्रबोधितवन्तः। चौराः — चाणक्य महोदय! पार्श्वे कम्बलानां राशिः। शीतकालोऽपि वर्तते। तथापि त्वं किमर्थं भूमौ शयनं करोषि? चाणक्यः उक्तवान्—कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय नृपेण दत्ताः। श्वः प्रभाते वितरणं करिष्यामि। तेषां उपयोगाय नास्ति ममाधिकारः। अहं विरक्तः सदा तृप्तः। इति श्रुत्वा चौराणां लज्जा उत्पन्ना। अन्येषां वस्तुनाम् उपयोगेन अधर्मः भवति। ''ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्।'' इत्यत्र 'उटजम्' इत्यस्य कोऽर्थः?

    • Aप्रासादः
    • Bपर्णशाला
    • Cमहाशाला
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
22. Q22

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 91–95 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्याय समर्पिताः। चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्। केचन चौराः कम्बलान् अपहर्तुं चिन्तितवन्तः। ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्। तत्र अतीव शैत्यम् आसीत्। चाणक्यः कटे सुप्तः आसीत्। पार्श्वे कम्बलानां राशिः आसीत्। चौराणाम् आश्चर्यम्। चाणक्यः कम्बलं विना निद्रां करोति। चौराः चौरकर्म न अकुर्वन्। ते चाणक्यं प्रबोधितवन्तः। चौराः — चाणक्य महोदय! पार्श्वे कम्बलानां राशिः। शीतकालोऽपि वर्तते। तथापि त्वं किमर्थं भूमौ शयनं करोषि? चाणक्यः उक्तवान्—कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय नृपेण दत्ताः। श्वः प्रभाते वितरणं करिष्यामि। तेषां उपयोगाय नास्ति ममाधिकारः। अहं विरक्तः सदा तृप्तः। इति श्रुत्वा चौराणां लज्जा उत्पन्ना। अन्येषां वस्तुनाम् उपयोगेन अधर्मः भवति। ''कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय ______ दत्ताः।'' इत्यस्मिन् वाक्ये रिक्तस्थाने स्थापनाय उचितं शब्दं चिनुत।

    • Aभोजेन
    • Bचाणक्येन
    • Cनृपेण
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
23. Q23

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 91–95 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्याय समर्पिताः। चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्। केचन चौराः कम्बलान् अपहर्तुं चिन्तितवन्तः। ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्। तत्र अतीव शैत्यम् आसीत्। चाणक्यः कटे सुप्तः आसीत्। पार्श्वे कम्बलानां राशिः आसीत्। चौराणाम् आश्चर्यम्। चाणक्यः कम्बलं विना निद्रां करोति। चौराः चौरकर्म न अकुर्वन्। ते चाणक्यं प्रबोधितवन्तः। चौराः — चाणक्य महोदय! पार्श्वे कम्बलानां राशिः। शीतकालोऽपि वर्तते। तथापि त्वं किमर्थं भूमौ शयनं करोषि? चाणक्यः उक्तवान्—कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय नृपेण दत्ताः। श्वः प्रभाते वितरणं करिष्यामि। तेषां उपयोगाय नास्ति ममाधिकारः। अहं विरक्तः सदा तृप्तः। इति श्रुत्वा चौराणां लज्जा उत्पन्ना। अन्येषां वस्तुनाम् उपयोगेन अधर्मः भवति। ''अहं विरक्तः सदा तृप्तः'' इति कस्य कथनमस्ति?

    • Aचाणक्यस्य
    • Bनृपस्य
    • Cचौरस्य
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
24. Q24

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 91–95 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्याय समर्पिताः। चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्। केचन चौराः कम्बलान् अपहर्तुं चिन्तितवन्तः। ते रात्रौ चाणक्यस्य उटजं प्राविशन्। तत्र अतीव शैत्यम् आसीत्। चाणक्यः कटे सुप्तः आसीत्। पार्श्वे कम्बलानां राशिः आसीत्। चौराणाम् आश्चर्यम्। चाणक्यः कम्बलं विना निद्रां करोति। चौराः चौरकर्म न अकुर्वन्। ते चाणक्यं प्रबोधितवन्तः। चौराः — चाणक्य महोदय! पार्श्वे कम्बलानां राशिः। शीतकालोऽपि वर्तते। तथापि त्वं किमर्थं भूमौ शयनं करोषि? चाणक्यः उक्तवान्—कम्बलाः दरिद्रेभ्यः दानाय नृपेण दत्ताः। श्वः प्रभाते वितरणं करिष्यामि। तेषां उपयोगाय नास्ति ममाधिकारः। अहं विरक्तः सदा तृप्तः। इति श्रुत्वा चौराणां लज्जा उत्पन्ना। अन्येषां वस्तुनाम् उपयोगेन अधर्मः भवति। चाणक्यस्य उटजं कुत्रासीत्?

    • Aगङ्गायाः समीपे
    • Bअरण्ये
    • Cराजधान्याम्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
25. Q25

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 96–100 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— संस्कृतभाषा भारतवर्षस्य संस्कारभाषा। एतस्याः अनेकासु विशेषतासु इयम् अन्यतमा विशेषता यत् अस्याः वाङ्मये विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति। अतएव वयं भारत-प्रशासनस्य विभिन्नेषु विभागेषु आदर्श-वाक्य-रूपेण एतासां प्रयोगं पश्यामः। यदि वयं भारतशासनस्य राजचिह्नं पश्यामः, तत्र 'सत्यमेव जयते' इत्येषः संस्कृतपद्यांशः लिखितः अस्ति। एतत् भारतशासनस्य राजचिह्नमस्ति। जीवनबीमानिगमस्य चित्रे द्वयोः हस्तयोः मध्ये एकः दीपः अस्ति। अधः च 'योगक्षेमं वहाम्यहम्' इति लिखितम्। श्रीमद्भगवद्गीतायाः अयं पद्यांशः अस्य शोभां द्विगुणयति। भारतीयवायुसेनायाः चिह्ने विमानं वर्तते। तत्र लिखितं वायुसेनायाः आदर्शवाक्यं 'नभः स्पृशं दीप्तम्'। लोकसभाध्यक्षस्य आसनस्योपरि अपि सर्वोच्चस्थाने उल्लिखितम् अस्ति—'धर्मचक्रप्रवर्तनाय' इति संस्कृत-वाक्यम्। लोकसभायाः केन्द्रीयसभातलस्य भित्तिकायां 'अयं निजः परो वेति' सुप्रसिद्धः संस्कृत-श्लोकः लिखितः अस्ति। डाक-तार-विभागस्य ध्येयवाक्यम्— 'अहर्निशं सेवामहे' अतीव उपयुक्तमस्ति। यतः अस्य विभागस्य कार्यं दिने रात्रौ च निरन्तरं चलति। पश्यत, इदं 'राष्ट्रीयशैक्षिकानुसन्धानप्रशिक्षणपरिषद्' इत्यस्य ध्येयवाक्यं—'विद्ययाऽमृतमश्नुते' संस्कृतभाषायाम् एव अस्ति। अन्ये चापि बहवः भारतशासनस्य विभागाः सन्ति येषु संस्कृते आदर्शवाक्यानि स्वीकृतानि सन्ति। एतेन सुस्पष्टं भवति यत् संस्कृतभाषा भारतस्य जीवनभूता। अतः भारते भाति भारती। 'अहर्निशं सेवामहे' इति कस्य ध्येयवाक्यम् अस्ति?

    • Aहरियाणा प्रान्तस्य
    • Bपुलिसप्रशासनस्य
    • Cभारतीय-डाक-तार-विभागस्य
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
26. Q26

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 96–100 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— संस्कृतभाषा भारतवर्षस्य संस्कारभाषा। एतस्याः अनेकासु विशेषतासु इयम् अन्यतमा विशेषता यत् अस्याः वाङ्मये विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति। अतएव वयं भारत-प्रशासनस्य विभिन्नेषु विभागेषु आदर्श-वाक्य-रूपेण एतासां प्रयोगं पश्यामः। यदि वयं भारतशासनस्य राजचिह्नं पश्यामः, तत्र 'सत्यमेव जयते' इत्येषः संस्कृतपद्यांशः लिखितः अस्ति। एतत् भारतशासनस्य राजचिह्नमस्ति। जीवनबीमानिगमस्य चित्रे द्वयोः हस्तयोः मध्ये एकः दीपः अस्ति। अधः च 'योगक्षेमं वहाम्यहम्' इति लिखितम्। श्रीमद्भगवद्गीतायाः अयं पद्यांशः अस्य शोभां द्विगुणयति। भारतीयवायुसेनायाः चिह्ने विमानं वर्तते। तत्र लिखितं वायुसेनायाः आदर्शवाक्यं 'नभः स्पृशं दीप्तम्'। लोकसभाध्यक्षस्य आसनस्योपरि अपि सर्वोच्चस्थाने उल्लिखितम् अस्ति—'धर्मचक्रप्रवर्तनाय' इति संस्कृत-वाक्यम्। लोकसभायाः केन्द्रीयसभातलस्य भित्तिकायां 'अयं निजः परो वेति' सुप्रसिद्धः संस्कृत-श्लोकः लिखितः अस्ति। डाक-तार-विभागस्य ध्येयवाक्यम्— 'अहर्निशं सेवामहे' अतीव उपयुक्तमस्ति। यतः अस्य विभागस्य कार्यं दिने रात्रौ च निरन्तरं चलति। पश्यत, इदं 'राष्ट्रीयशैक्षिकानुसन्धानप्रशिक्षणपरिषद्' इत्यस्य ध्येयवाक्यं—'विद्ययाऽमृतमश्नुते' संस्कृतभाषायाम् एव अस्ति। अन्ये चापि बहवः भारतशासनस्य विभागाः सन्ति येषु संस्कृते आदर्शवाक्यानि स्वीकृतानि सन्ति। एतेन सुस्पष्टं भवति यत् संस्कृतभाषा भारतस्य जीवनभूता। अतः भारते भाति भारती। 'विद्ययाऽमृतमश्नुते' इति कस्य ध्येयवाक्यमस्ति?

    • Aभारतीय-सैन्य-संघटनस्य
    • Bबिहारप्रशासनिकसेवाया
    • Cजीवनबीमानिगमस्य
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
27. Q27

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 96–100 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— संस्कृतभाषा भारतवर्षस्य संस्कारभाषा। एतस्याः अनेकासु विशेषतासु इयम् अन्यतमा विशेषता यत् अस्याः वाङ्मये विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति। अतएव वयं भारत-प्रशासनस्य विभिन्नेषु विभागेषु आदर्श-वाक्य-रूपेण एतासां प्रयोगं पश्यामः। यदि वयं भारतशासनस्य राजचिह्नं पश्यामः, तत्र 'सत्यमेव जयते' इत्येषः संस्कृतपद्यांशः लिखितः अस्ति। एतत् भारतशासनस्य राजचिह्नमस्ति। जीवनबीमानिगमस्य चित्रे द्वयोः हस्तयोः मध्ये एकः दीपः अस्ति। अधः च 'योगक्षेमं वहाम्यहम्' इति लिखितम्। श्रीमद्भगवद्गीतायाः अयं पद्यांशः अस्य शोभां द्विगुणयति। भारतीयवायुसेनायाः चिह्ने विमानं वर्तते। तत्र लिखितं वायुसेनायाः आदर्शवाक्यं 'नभः स्पृशं दीप्तम्'। लोकसभाध्यक्षस्य आसनस्योपरि अपि सर्वोच्चस्थाने उल्लिखितम् अस्ति—'धर्मचक्रप्रवर्तनाय' इति संस्कृत-वाक्यम्। लोकसभायाः केन्द्रीयसभातलस्य भित्तिकायां 'अयं निजः परो वेति' सुप्रसिद्धः संस्कृत-श्लोकः लिखितः अस्ति। डाक-तार-विभागस्य ध्येयवाक्यम्— 'अहर्निशं सेवामहे' अतीव उपयुक्तमस्ति। यतः अस्य विभागस्य कार्यं दिने रात्रौ च निरन्तरं चलति। पश्यत, इदं 'राष्ट्रीयशैक्षिकानुसन्धानप्रशिक्षणपरिषद्' इत्यस्य ध्येयवाक्यं—'विद्ययाऽमृतमश्नुते' संस्कृतभाषायाम् एव अस्ति। अन्ये चापि बहवः भारतशासनस्य विभागाः सन्ति येषु संस्कृते आदर्शवाक्यानि स्वीकृतानि सन्ति। एतेन सुस्पष्टं भवति यत् संस्कृतभाषा भारतस्य जीवनभूता। अतः भारते भाति भारती। ''आदर्श-वाक्य-रूपेण एतासां प्रयोगं पश्यामः।'' इत्यत्र 'एतासाम्' इत्यस्मिन् पदे का विभक्तिः? किं वचनम्? कः शब्दः? कश्च लिङ्गः?

    • Aएतद् + स्त्रीलिङ्गः, षष्ठी विभक्तिः; बहुवचनम्
    • Bएतद् + पुंलिङ्गः, षष्ठी विभक्तिः, बहुवचनम्
    • Cएतद् + नपुंसकलिङ्गः, षष्ठी विभक्तिः, बहुवचनम्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
28. Q28

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 96–100 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— संस्कृतभाषा भारतवर्षस्य संस्कारभाषा। एतस्याः अनेकासु विशेषतासु इयम् अन्यतमा विशेषता यत् अस्याः वाङ्मये विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति। अतएव वयं भारत-प्रशासनस्य विभिन्नेषु विभागेषु आदर्श-वाक्य-रूपेण एतासां प्रयोगं पश्यामः। यदि वयं भारतशासनस्य राजचिह्नं पश्यामः, तत्र 'सत्यमेव जयते' इत्येषः संस्कृतपद्यांशः लिखितः अस्ति। एतत् भारतशासनस्य राजचिह्नमस्ति। जीवनबीमानिगमस्य चित्रे द्वयोः हस्तयोः मध्ये एकः दीपः अस्ति। अधः च 'योगक्षेमं वहाम्यहम्' इति लिखितम्। श्रीमद्भगवद्गीतायाः अयं पद्यांशः अस्य शोभां द्विगुणयति। भारतीयवायुसेनायाः चिह्ने विमानं वर्तते। तत्र लिखितं वायुसेनायाः आदर्शवाक्यं 'नभः स्पृशं दीप्तम्'। लोकसभाध्यक्षस्य आसनस्योपरि अपि सर्वोच्चस्थाने उल्लिखितम् अस्ति—'धर्मचक्रप्रवर्तनाय' इति संस्कृत-वाक्यम्। लोकसभायाः केन्द्रीयसभातलस्य भित्तिकायां 'अयं निजः परो वेति' सुप्रसिद्धः संस्कृत-श्लोकः लिखितः अस्ति। डाक-तार-विभागस्य ध्येयवाक्यम्— 'अहर्निशं सेवामहे' अतीव उपयुक्तमस्ति। यतः अस्य विभागस्य कार्यं दिने रात्रौ च निरन्तरं चलति। पश्यत, इदं 'राष्ट्रीयशैक्षिकानुसन्धानप्रशिक्षणपरिषद्' इत्यस्य ध्येयवाक्यं—'विद्ययाऽमृतमश्नुते' संस्कृतभाषायाम् एव अस्ति। अन्ये चापि बहवः भारतशासनस्य विभागाः सन्ति येषु संस्कृते आदर्शवाक्यानि स्वीकृतानि सन्ति। एतेन सुस्पष्टं भवति यत् संस्कृतभाषा भारतस्य जीवनभूता। अतः भारते भाति भारती। अधोऽङ्कितेषु भारतशासनस्य राजचिह्नं किमस्ति?

    • Aधर्मचक्रप्रवर्तनाय
    • Bसत्यमेव जयते
    • Cसत्यमेव विजयते
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
29. Q29

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 101–105 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— यदा कश्चिच्चित्तवृत्तीनवरुध्य समाधिस्थो भूत्वा परमात्मनः साक्षात्करोति, सा समाध्यवस्था योग उच्यते। कठोपनिषदनुसारं यदा पञ्चज्ञानेन्द्रियैः सहितमन्तःकरणस्याखिलमपि क्रियाकलापमवरुध्यते सा शान्तावस्था 'योगः' इति कथ्यते। श्रीमद्भगवद्गीतायां योगस्य व्यवहारिकं पक्षमुद्घाटयन् प्रतिपादितमस्ति यत्—कर्मसु कौशलं योगो भवति यद्वा जीवनयात्रायाम्मानसिकोद्वेगजनकेष्वाकस्मिकरूपेण उपस्थितेषु सुखदुःखावेगावसादात्मकेषु झञ्झावातेष्वविचलितरूपेण समत्वस्थितिर्योग उच्यते। अनेन प्रकारेण योगस्य उद्देश्यद्वयमस्तः —पारमार्थिको व्यवहारिकश्चेति। यदा मानव इन्द्रियाणि नियम्य आत्मनः परमात्मनश्च साक्षात्करोति तदा स दुःखत्रयाद्विमुच्य पूर्णानन्दावस्थायां वर्तमानो मोक्षं प्राप्नोति। एतत्पारमार्थिकमुद्देश्यमस्ति योगस्य। द्वितीयश्च व्यवहारिकमुद्देश्यमस्ति— यदा मानवो योगाभ्यासेन जितेन्द्रियत्वमाप्नोति तदा स सुखदुःखादिभिर्द्वन्द्वैरभिहन्यमानोऽपि समावस्थायां वर्तमानः फलाकाङ्क्षाधिकारचिन्तारहितः स्वकर्त्तव्यकर्मसु व्यापृतो भवति। 'समत्वस्थितिर्योगः' इति कुत्र प्रतिपादितम्?

    • Aयोगदर्शने
    • Bश्रीमद्भगवद्गीतायाम्
    • Cकठोपनिषदि
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
30. Q30

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 101–105 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— यदा कश्चिच्चित्तवृत्तीनवरुध्य समाधिस्थो भूत्वा परमात्मनः साक्षात्करोति, सा समाध्यवस्था योग उच्यते। कठोपनिषदनुसारं यदा पञ्चज्ञानेन्द्रियैः सहितमन्तःकरणस्याखिलमपि क्रियाकलापमवरुध्यते सा शान्तावस्था 'योगः' इति कथ्यते। श्रीमद्भगवद्गीतायां योगस्य व्यवहारिकं पक्षमुद्घाटयन् प्रतिपादितमस्ति यत्—कर्मसु कौशलं योगो भवति यद्वा जीवनयात्रायाम्मानसिकोद्वेगजनकेष्वाकस्मिकरूपेण उपस्थितेषु सुखदुःखावेगावसादात्मकेषु झञ्झावातेष्वविचलितरूपेण समत्वस्थितिर्योग उच्यते। अनेन प्रकारेण योगस्य उद्देश्यद्वयमस्तः —पारमार्थिको व्यवहारिकश्चेति। यदा मानव इन्द्रियाणि नियम्य आत्मनः परमात्मनश्च साक्षात्करोति तदा स दुःखत्रयाद्विमुच्य पूर्णानन्दावस्थायां वर्तमानो मोक्षं प्राप्नोति। एतत्पारमार्थिकमुद्देश्यमस्ति योगस्य। द्वितीयश्च व्यवहारिकमुद्देश्यमस्ति— यदा मानवो योगाभ्यासेन जितेन्द्रियत्वमाप्नोति तदा स सुखदुःखादिभिर्द्वन्द्वैरभिहन्यमानोऽपि समावस्थायां वर्तमानः फलाकाङ्क्षाधिकारचिन्तारहितः स्वकर्त्तव्यकर्मसु व्यापृतो भवति। योगस्य व्यवहारिकं पक्षं कुत्र प्रतिपादितम्?

    • Aश्रीमद्भगवद्गीतायाम्
    • Bकठोपनिषदि
    • Cयोगदर्शने
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
31. Q31

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 101–105 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— यदा कश्चिच्चित्तवृत्तीनवरुध्य समाधिस्थो भूत्वा परमात्मनः साक्षात्करोति, सा समाध्यवस्था योग उच्यते। कठोपनिषदनुसारं यदा पञ्चज्ञानेन्द्रियैः सहितमन्तःकरणस्याखिलमपि क्रियाकलापमवरुध्यते सा शान्तावस्था 'योगः' इति कथ्यते। श्रीमद्भगवद्गीतायां योगस्य व्यवहारिकं पक्षमुद्घाटयन् प्रतिपादितमस्ति यत्—कर्मसु कौशलं योगो भवति यद्वा जीवनयात्रायाम्मानसिकोद्वेगजनकेष्वाकस्मिकरूपेण उपस्थितेषु सुखदुःखावेगावसादात्मकेषु झञ्झावातेष्वविचलितरूपेण समत्वस्थितिर्योग उच्यते। अनेन प्रकारेण योगस्य उद्देश्यद्वयमस्तः —पारमार्थिको व्यवहारिकश्चेति। यदा मानव इन्द्रियाणि नियम्य आत्मनः परमात्मनश्च साक्षात्करोति तदा स दुःखत्रयाद्विमुच्य पूर्णानन्दावस्थायां वर्तमानो मोक्षं प्राप्नोति। एतत्पारमार्थिकमुद्देश्यमस्ति योगस्य। द्वितीयश्च व्यवहारिकमुद्देश्यमस्ति— यदा मानवो योगाभ्यासेन जितेन्द्रियत्वमाप्नोति तदा स सुखदुःखादिभिर्द्वन्द्वैरभिहन्यमानोऽपि समावस्थायां वर्तमानः फलाकाङ्क्षाधिकारचिन्तारहितः स्वकर्त्तव्यकर्मसु व्यापृतो भवति। योगस्य उद्देश्यमस्ति

    • Aपारमार्थिकः
    • Bव्यवहारिकः
    • Cसामाजिकः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
32. Q32

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 101–105 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— यदा कश्चिच्चित्तवृत्तीनवरुध्य समाधिस्थो भूत्वा परमात्मनः साक्षात्करोति, सा समाध्यवस्था योग उच्यते। कठोपनिषदनुसारं यदा पञ्चज्ञानेन्द्रियैः सहितमन्तःकरणस्याखिलमपि क्रियाकलापमवरुध्यते सा शान्तावस्था 'योगः' इति कथ्यते। श्रीमद्भगवद्गीतायां योगस्य व्यवहारिकं पक्षमुद्घाटयन् प्रतिपादितमस्ति यत्—कर्मसु कौशलं योगो भवति यद्वा जीवनयात्रायाम्मानसिकोद्वेगजनकेष्वाकस्मिकरूपेण उपस्थितेषु सुखदुःखावेगावसादात्मकेषु झञ्झावातेष्वविचलितरूपेण समत्वस्थितिर्योग उच्यते। अनेन प्रकारेण योगस्य उद्देश्यद्वयमस्तः —पारमार्थिको व्यवहारिकश्चेति। यदा मानव इन्द्रियाणि नियम्य आत्मनः परमात्मनश्च साक्षात्करोति तदा स दुःखत्रयाद्विमुच्य पूर्णानन्दावस्थायां वर्तमानो मोक्षं प्राप्नोति। एतत्पारमार्थिकमुद्देश्यमस्ति योगस्य। द्वितीयश्च व्यवहारिकमुद्देश्यमस्ति— यदा मानवो योगाभ्यासेन जितेन्द्रियत्वमाप्नोति तदा स सुखदुःखादिभिर्द्वन्द्वैरभिहन्यमानोऽपि समावस्थायां वर्तमानः फलाकाङ्क्षाधिकारचिन्तारहितः स्वकर्त्तव्यकर्मसु व्यापृतो भवति। ''अनेन प्रकारेण योगस्य'' इत्यत्र 'अनेन' इति सिद्ध्यति

    • Aइदम् + नपुंसकलिङ्ग + तृतीयाविभक्ति + बहुवचनम्
    • Bइदम् + पुंलिङ्ग + तृतीयाविभक्ति + बहुवचनम्
    • Cइदम् + पुंलिङ्ग + तृतीयाविभक्ति + एकवचनम्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
33. Q33

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 101–105 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— यदा कश्चिच्चित्तवृत्तीनवरुध्य समाधिस्थो भूत्वा परमात्मनः साक्षात्करोति, सा समाध्यवस्था योग उच्यते। कठोपनिषदनुसारं यदा पञ्चज्ञानेन्द्रियैः सहितमन्तःकरणस्याखिलमपि क्रियाकलापमवरुध्यते सा शान्तावस्था 'योगः' इति कथ्यते। श्रीमद्भगवद्गीतायां योगस्य व्यवहारिकं पक्षमुद्घाटयन् प्रतिपादितमस्ति यत्—कर्मसु कौशलं योगो भवति यद्वा जीवनयात्रायाम्मानसिकोद्वेगजनकेष्वाकस्मिकरूपेण उपस्थितेषु सुखदुःखावेगावसादात्मकेषु झञ्झावातेष्वविचलितरूपेण समत्वस्थितिर्योग उच्यते। अनेन प्रकारेण योगस्य उद्देश्यद्वयमस्तः —पारमार्थिको व्यवहारिकश्चेति। यदा मानव इन्द्रियाणि नियम्य आत्मनः परमात्मनश्च साक्षात्करोति तदा स दुःखत्रयाद्विमुच्य पूर्णानन्दावस्थायां वर्तमानो मोक्षं प्राप्नोति। एतत्पारमार्थिकमुद्देश्यमस्ति योगस्य। द्वितीयश्च व्यवहारिकमुद्देश्यमस्ति— यदा मानवो योगाभ्यासेन जितेन्द्रियत्वमाप्नोति तदा स सुखदुःखादिभिर्द्वन्द्वैरभिहन्यमानोऽपि समावस्थायां वर्तमानः फलाकाङ्क्षाधिकारचिन्तारहितः स्वकर्त्तव्यकर्मसु व्यापृतो भवति। ''सा समाध्यवस्था योग उच्यते'' इत्यत्र 'समाध्यवस्था' इत्यस्मिन पदे का सन्धिः?

    • Aगुणसन्धिः
    • Bहल्सन्धिः
    • Cविसर्गसन्धिः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
34. Q34

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 106–110 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एवम्प्रकारेण योग आध्यात्मिकमनुशासनमस्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टयसहितं शरीरस्य सामञ्जस्यं जायते। योगाभ्यासेन व्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति। एषा सामञ्जस्य अवस्था एव मुक्तिः, मोक्षः, कैवल्यं, निर्वाणमित्यादिभिर्विविधाभिरुपाधिभिर्व्यवह्रियते। समकालीना अनुसन्धातारः प्रमाणयन्ति यद्योगो न केवलं शारीरिकं सौष्ठवमेव सम्पादयति, अपितु विविधानि दुःसाध्यानि शारीरिकमानसिकरोगाणि निराकृत्य, रोगप्रतिरोधकक्षमतामाश्चर्यजनकरूपेण संवर्ध्य महदुपकरोति मानवजातेः। योगशब्दस्य व्युत्पत्तिः —पाणिनीयधातुपाठानुसारं √'युज्'-धातुना सह 'घञ्' प्रत्यये सति 'योगः' शब्दो निष्पद्यते। 'युज्' इति धातुस्त्रिष्वर्थेषु विद्यते पाणिनीयधातुपाठे— 1—'युज् समाधौ', 2—'युजिर् योगे', 3—'युज् संयमनेति' च। योगदर्शनसन्दर्भे समाध्यर्थकयुज्धातुना 'योगः' शब्दो निष्पन्नो भविष्यति। अस्मिन् विषये योगदर्शनस्य प्रथमो भाष्यकारो महर्षि व्यासः प्रमाणम्। स योगशब्दस्यार्थः समाधिः करोति। तद्यथा ''योगः समाधिः स च सार्वभौमचित्तस्य धर्मः''। 4—परमधुना मनीषिणो 'युजिर् योगे', 'युज् संयमने' इत्येताभ्यां धातुभ्यामपि योगशब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति। पाणिनीयधातुपाठे √'युज्'-धातुः कति अर्थेषु वर्तते?

    • Aत्रिषु
    • Bद्वयोः
    • Cचतुर्षु
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
35. Q35

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 106–110 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एवम्प्रकारेण योग आध्यात्मिकमनुशासनमस्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टयसहितं शरीरस्य सामञ्जस्यं जायते। योगाभ्यासेन व्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति। एषा सामञ्जस्य अवस्था एव मुक्तिः, मोक्षः, कैवल्यं, निर्वाणमित्यादिभिर्विविधाभिरुपाधिभिर्व्यवह्रियते। समकालीना अनुसन्धातारः प्रमाणयन्ति यद्योगो न केवलं शारीरिकं सौष्ठवमेव सम्पादयति, अपितु विविधानि दुःसाध्यानि शारीरिकमानसिकरोगाणि निराकृत्य, रोगप्रतिरोधकक्षमतामाश्चर्यजनकरूपेण संवर्ध्य महदुपकरोति मानवजातेः। योगशब्दस्य व्युत्पत्तिः —पाणिनीयधातुपाठानुसारं √'युज्'-धातुना सह 'घञ्' प्रत्यये सति 'योगः' शब्दो निष्पद्यते। 'युज्' इति धातुस्त्रिष्वर्थेषु विद्यते पाणिनीयधातुपाठे— 1—'युज् समाधौ', 2—'युजिर् योगे', 3—'युज् संयमनेति' च। योगदर्शनसन्दर्भे समाध्यर्थकयुज्धातुना 'योगः' शब्दो निष्पन्नो भविष्यति। अस्मिन् विषये योगदर्शनस्य प्रथमो भाष्यकारो महर्षि व्यासः प्रमाणम्। स योगशब्दस्यार्थः समाधिः करोति। तद्यथा ''योगः समाधिः स च सार्वभौमचित्तस्य धर्मः''। 4—परमधुना मनीषिणो 'युजिर् योगे', 'युज् संयमने' इत्येताभ्यां धातुभ्यामपि योगशब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति। ''योगः समाधिः'' इति कस्य कथनम्?

    • Aकठोपनिषदः
    • Bमहर्षिदयानन्दस्य
    • Cमहर्षिव्यासस्य
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
36. Q36

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 106–110 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एवम्प्रकारेण योग आध्यात्मिकमनुशासनमस्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टयसहितं शरीरस्य सामञ्जस्यं जायते। योगाभ्यासेन व्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति। एषा सामञ्जस्य अवस्था एव मुक्तिः, मोक्षः, कैवल्यं, निर्वाणमित्यादिभिर्विविधाभिरुपाधिभिर्व्यवह्रियते। समकालीना अनुसन्धातारः प्रमाणयन्ति यद्योगो न केवलं शारीरिकं सौष्ठवमेव सम्पादयति, अपितु विविधानि दुःसाध्यानि शारीरिकमानसिकरोगाणि निराकृत्य, रोगप्रतिरोधकक्षमतामाश्चर्यजनकरूपेण संवर्ध्य महदुपकरोति मानवजातेः। योगशब्दस्य व्युत्पत्तिः —पाणिनीयधातुपाठानुसारं √'युज्'-धातुना सह 'घञ्' प्रत्यये सति 'योगः' शब्दो निष्पद्यते। 'युज्' इति धातुस्त्रिष्वर्थेषु विद्यते पाणिनीयधातुपाठे— 1—'युज् समाधौ', 2—'युजिर् योगे', 3—'युज् संयमनेति' च। योगदर्शनसन्दर्भे समाध्यर्थकयुज्धातुना 'योगः' शब्दो निष्पन्नो भविष्यति। अस्मिन् विषये योगदर्शनस्य प्रथमो भाष्यकारो महर्षि व्यासः प्रमाणम्। स योगशब्दस्यार्थः समाधिः करोति। तद्यथा ''योगः समाधिः स च सार्वभौमचित्तस्य धर्मः''। 4—परमधुना मनीषिणो 'युजिर् योगे', 'युज् संयमने' इत्येताभ्यां धातुभ्यामपि योगशब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति। साम्प्रतं मनीषिणः केन धातुना 'योगः' इत्यस्य शब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति?

    • Aयुजिर् योगे
    • Bयुज् समाधौ
    • Cयुज् संयमने
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
37. Q37

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 106–110 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एवम्प्रकारेण योग आध्यात्मिकमनुशासनमस्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टयसहितं शरीरस्य सामञ्जस्यं जायते। योगाभ्यासेन व्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति। एषा सामञ्जस्य अवस्था एव मुक्तिः, मोक्षः, कैवल्यं, निर्वाणमित्यादिभिर्विविधाभिरुपाधिभिर्व्यवह्रियते। समकालीना अनुसन्धातारः प्रमाणयन्ति यद्योगो न केवलं शारीरिकं सौष्ठवमेव सम्पादयति, अपितु विविधानि दुःसाध्यानि शारीरिकमानसिकरोगाणि निराकृत्य, रोगप्रतिरोधकक्षमतामाश्चर्यजनकरूपेण संवर्ध्य महदुपकरोति मानवजातेः। योगशब्दस्य व्युत्पत्तिः —पाणिनीयधातुपाठानुसारं √'युज्'-धातुना सह 'घञ्' प्रत्यये सति 'योगः' शब्दो निष्पद्यते। 'युज्' इति धातुस्त्रिष्वर्थेषु विद्यते पाणिनीयधातुपाठे— 1—'युज् समाधौ', 2—'युजिर् योगे', 3—'युज् संयमनेति' च। योगदर्शनसन्दर्भे समाध्यर्थकयुज्धातुना 'योगः' शब्दो निष्पन्नो भविष्यति। अस्मिन् विषये योगदर्शनस्य प्रथमो भाष्यकारो महर्षि व्यासः प्रमाणम्। स योगशब्दस्यार्थः समाधिः करोति। तद्यथा ''योगः समाधिः स च सार्वभौमचित्तस्य धर्मः''। 4—परमधुना मनीषिणो 'युजिर् योगे', 'युज् संयमने' इत्येताभ्यां धातुभ्यामपि योगशब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति। अधोऽङ्कितेषु योगेन किं सिध्यति?

    • Aव्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति
    • Bमोक्षः
    • Cरोगप्रतिरोधकक्षमताया विकासः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
38. Q38

    निर्देशः —अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा 106–110 प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत— एवम्प्रकारेण योग आध्यात्मिकमनुशासनमस्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टयसहितं शरीरस्य सामञ्जस्यं जायते। योगाभ्यासेन व्यक्तिगतचेतनायाः सामञ्जस्यं सार्वभौमिक-चेतनया सह भवति। एषा सामञ्जस्य अवस्था एव मुक्तिः, मोक्षः, कैवल्यं, निर्वाणमित्यादिभिर्विविधाभिरुपाधिभिर्व्यवह्रियते। समकालीना अनुसन्धातारः प्रमाणयन्ति यद्योगो न केवलं शारीरिकं सौष्ठवमेव सम्पादयति, अपितु विविधानि दुःसाध्यानि शारीरिकमानसिकरोगाणि निराकृत्य, रोगप्रतिरोधकक्षमतामाश्चर्यजनकरूपेण संवर्ध्य महदुपकरोति मानवजातेः। योगशब्दस्य व्युत्पत्तिः —पाणिनीयधातुपाठानुसारं √'युज्'-धातुना सह 'घञ्' प्रत्यये सति 'योगः' शब्दो निष्पद्यते। 'युज्' इति धातुस्त्रिष्वर्थेषु विद्यते पाणिनीयधातुपाठे— 1—'युज् समाधौ', 2—'युजिर् योगे', 3—'युज् संयमनेति' च। योगदर्शनसन्दर्भे समाध्यर्थकयुज्धातुना 'योगः' शब्दो निष्पन्नो भविष्यति। अस्मिन् विषये योगदर्शनस्य प्रथमो भाष्यकारो महर्षि व्यासः प्रमाणम्। स योगशब्दस्यार्थः समाधिः करोति। तद्यथा ''योगः समाधिः स च सार्वभौमचित्तस्य धर्मः''। 4—परमधुना मनीषिणो 'युजिर् योगे', 'युज् संयमने' इत्येताभ्यां धातुभ्यामपि योगशब्दस्य निष्पत्तिं स्वीकुर्वन्ति। योगाभ्यासेन आत्मना सह अन्तःकरणचतुष्टय-सहितम् … । इत्यत्र 'अन्तःकरणचतुष्टयम्' इत्यस्य कोऽर्थः?

    • Aहृदयस्य कोष्ठकचतुष्टयम्
    • Bमन-बुद्धि-चित्त-अहङ्कारः
    • Cहस्तौ पादौ च
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
39. Q39

    'ज्येष्ठः' इत्यस्य विग्रहो भवति

    • Aप्रशस्य + इष्ठन्
    • Bजि + इष्ठन्
    • Cजूञ् + यिष्ठन्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
40. Q40

    'श्रेष्ठः' इत्यस्य विग्रहो भवति

    • Aश्रेयस् + इष्ठन्
    • Bश्रीञ् + ष्ठः
    • Cश्रे + स्तः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
41. Q41

    'हरि' इत्यस्य इकारान्तपुंलिङ्गशब्दस्य सप्तम्यां विभक्तौ द्विवचने किं रूपं भवति?

    • Aहरौ
    • Bहरयोः
    • Cहर्योः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
42. Q42

    नकारान्त-पुंलिङ्ग-'आत्मन्' इत्यस्य प्रथमायां विभक्तौ एकवचने किं रूपं भवति?

    • Aआत्मन्
    • Bआत्मा
    • Cआत्माः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
43. Q43

    ऋकारान्त-स्त्रीलिङ्ग—'मातृ' इत्यस्य शब्दस्य तृतीयायां विभक्तौ एकवचने किं रूपं भवति?

    • Aमात्रा
    • Bमातरा
    • Cमात्रया
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
44. Q44

    'तद्' इति सर्वनामशब्दस्य स्त्रीलिङ्गे द्वितीयायां विभक्तौ बहुवचने किं रूपं भवति?

    • Aताम्
    • Bतान्
    • Cताः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
45. Q45

    'किम्' इति सर्वनामशब्दस्य स्त्रीलिङ्गे सप्तम्यां विभक्तौ द्विवचने किं रूपं भवति?

    • Aकयोः
    • Bकाभ्याम्
    • Cकस्योः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
46. Q46

    'इदम्' इति सर्वनामशब्दस्य तृतीयायां विभक्तौ नपुंसकलिङ्गे बहुवचने किं रूपं भवति?

    • Aइदमेभिः
    • Bएभिः
    • Cआभिः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
47. Q47

    'अष्टन्' इति सर्वनामशब्दस्य स्त्रीलिङ्गे तृतीयायां विभक्तौ बहुवचने किं रूपं भवति?

    • Aअष्टाभिः
    • Bअष्टभिः
    • Cअष्टेभिः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
48. Q48

    'कीदृशः' इत्यस्मिन् पदे किमस्ति उपपदम्? को धातुः? कश्च प्रत्ययः?

    • Aकीञ् + दृश् + कञ्
    • Bकिम् + दृश् + कञ्
    • Cकि + दृश् + किन्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
49. Q49

    प्रत्याहारसूत्राणि कति सन्ति?

    • Aचतुर्दश
    • Bद्वादश
    • Cत्रयोदश
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
50. Q50

    'य', 'व', 'र', 'ल' इत्येतेषां वर्णानां ग्रहणं कस्मिन् प्रत्याहारे भवति?

    • Aजश्
    • Bझर्
    • Cखर्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
51. Q51

    'अट्' प्रत्याहारे कति वर्णाः सन्ति?

    • Aएकादश
    • Bद्वादश
    • Cत्रयोदश
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
52. Q52

    अधोऽङ्कितेषु 'शर्' प्रत्याहारे कस्य वर्णस्य ग्रहणं न भवति?

    • Aय
    • Bख
    • Cस
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
53. Q53

    अधोऽङ्कितेषु 'वश्' प्रत्याहारे कस्य वर्णस्य ग्रहणं भवति?

    • Aय
    • Bञ
    • Cह
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
54. Q54

    'झय्' प्रत्याहारे कति वर्णाः सन्ति?

    • Aत्रयोदश
    • Bएकविंशति
    • Cएकोनविंशति
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
55. Q55

    कस्मिन् प्रत्याहारे सर्वेषां वर्णानां ग्रहणं भवति?

    • Aअल्
    • Bहल्
    • Cरल्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
56. Q56

    अधोऽङ्कितेषु कस्य वर्णस्य तालु इति उच्चारण-स्थानमस्ति?

    • Aञ
    • Bझ
    • Cव
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
57. Q57

    अधोऽङ्कितेषु कस्य वर्णस्य मूर्धा इति उच्चारण-स्थानमस्ति?

    • Aऔ
    • Bङ
    • Cष
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
58. Q58

    'नर्तकी' इत्यत्र कतमः स्त्री-प्रत्ययः अस्ति?

    • Aङीप्
    • Bङीष्
    • Cङीन्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
59. Q59

    अधोऽङ्कितेषु कतमः स्त्री-प्रत्ययो नास्ति?

    • Aऊङ्
    • Bति
    • Cनि
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
60. Q60

    अधोऽङ्कितेषु कतमो लकार आशिषि वर्तते?

    • Aविधिलिङ्
    • Bआशीर्लिङ्
    • Cलोट्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
61. Q61

    अधोऽङ्कितेषु कस्य लकारस्य प्रयोगो भूतकाले भवति?

    • Aलिट्
    • Bलङ्
    • Cलुङ्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
62. Q62

    'यथाशक्ति' इत्यत्र कतमः समासः?

    • Aअव्ययीभावः
    • Bतृतीया-तत्पुरुषः
    • Cद्विगुः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
63. Q63

    अधोऽङ्कितेषु अच्सन्धेर् उदाहरणम् अस्ति

    • Aसाधुश्चलति
    • Bसंस्करोति
    • Cकस्मिंश्चित्
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
64. Q64

    'सत्यं वद' अस्मिन् पदे कतमा सन्धिरस्ति?

    • Aअच्सन्धिः
    • Bविसर्गसन्धिः
    • Cहल्सन्धिः
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Grammar & Linguistics

    Why this answer? Read the explanation →
65. Q65

    आप कहाँ ठहरते हैं? अस्य वाक्यस्य भाववाच्ये कः अनुवादो भविष्यति?

    • Aभवद्भिः क्व स्थीयन्ते?
    • Bभवद्भिः क्व स्थीयते?
    • Cत्वया क्व तिष्ठीयते?
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
66. Q66

    वे दो लड़कियाँ विद्यालय में नहीं थीं। अस्य वाक्यस्य कर्तृवाच्ये कः अनुवादो भविष्यति?

    • Aते बाले विद्यालये न आस्ताम्।
    • Bतौ बालौ विद्यालये न आस्ताम्।
    • Cताः बालाः विद्यालये न आस्ताम्।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
67. Q67

    आज दही के साथ चावल खाने की इच्छा है। अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aअद्य दधिना सह ओदनं भोक्तुमिच्छामि।
    • Bअद्य दध्या सह ओदनान् भोक्तुमिच्छामि।
    • Cअद्य दध्ना सह ओदनान् भोक्तुम् इच्छामि।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
68. Q68

    आप जैसे विद्वान् ही भारत की शोभा हैं। अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aभवादृशः विपश्चितः एव भारतस्य शोभाः सन्ति।
    • Bभवादृशाः विपश्चितः एव भारतस्य शोभाः सन्ति।
    • Cभवादृक्षाः विपश्चितः एव भारतस्य शोभाः सन्ति।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: B · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
69. Q69

    इस गुरुकुल का आचार्य कौन है? अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aअस्य गुरुकुलस्य कतमोऽस्ति आचार्यः?
    • Bअस्मिन् गुरुकुलस्य कोऽस्ति आचार्यः?
    • Cअस्य गुरुकुलस्य आचार्यः कोऽस्ति?
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: C · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
70. Q70

    गाँव के चारों ओर वन है। अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aग्रामं परितः वनमस्ति।
    • Bग्रामस्य परितः वनमस्ति।
    • Cग्रामम् अभितः वनमस्ति।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
71. Q71

    देवेन्द्र पलङ्ग पर सोता है। अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aदेवेन्द्रः पर्यङ्के अधिशेते।
    • Bदेवेन्द्रः पर्यङ्के अधिशेरते।
    • Cदेवेन्द्रः पर्यङ्कम् अधिशेरते।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: E · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
72. Q72

    अधोऽङ्कितेषु शुद्धं वाक्यं कतमोऽस्ति?

    • Aबालः विद्यालयं गच्छति।
    • Bबालं विद्यालयं गमयति।
    • Cबालः विद्यालये गच्छति।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
73. Q73

    राजा सेवकों के साथ वन में गया। अस्य वाक्यस्य संस्कृते अनुवादो भविष्यति—

    • Aराजा सेवकैः सह वनं जगाम।
    • Bसेवकाः राज्ञा सह वनं जग्मुः।
    • Cराजा सेवकानां सह वनं जगाम।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: A · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →
74. Q74

    अधोऽङ्कितेषु शुद्धं वाक्यं कतमोऽस्ति?

    • Aमम क्षेत्रं ग्रामात् दूरं वर्तते।
    • Bमम क्षेत्रं ग्रामात् दूरे वर्तते।
    • Cमम क्षेत्रं ग्रामात् दूरेण वर्तते।
    • DMore than one of the aboveउपर्युक्त में से एक से अधिकمذکورہ بالا میں سے ایک سے زیادہ
    • ENone of the aboveउपर्युक्त में से कोई नहींمذکورہ بالا میں سے کوئی نہیں

    Correct answer: D · Advanced Writing & Comprehension

    Why this answer? Read the explanation →

Questions transcribed from official BPSC papers and verified against the published answer key. Reproduced for educational use.